1 fase of 3 fase laadpaal: wat is de beste keuze?

U wilt een laadpaal thuis of op het werk laten plaatsen, maar loopt direct tegen dezelfde vraag aan: kiest u een 1 fase of 3 fase laadpaal? Dat lijkt een technisch detail, maar het bepaalt wel hoe snel u laadt, wat er in uw groepenkast nodig is en of uw installatie klaar is voor de komende jaren.

In de praktijk kijken veel mensen vooral naar het vermogen van de laadpaal. Logisch, maar dat is slechts een deel van het verhaal. De aansluiting van uw woning of bedrijfspand, de auto die u rijdt, uw dagelijkse laadbehoefte en de beschikbare ruimte in de groepenkast spelen allemaal mee. Een zwaardere oplossing is niet automatisch beter. Soms is 1 fase precies goed en soms is 3 fase de enige logische keuze.

Wat is het verschil tussen 1 fase en 3 fase?

Een 1 fase laadpaal gebruikt één stroomfase uit uw elektrische aansluiting. In de meeste situaties betekent dat laden tot 3,7 kW of 7,4 kW, afhankelijk van de beschikbare ampères en de installatie.

Een 3 fase laadpaal verdeelt het vermogen over drie fasen en kan daardoor aanzienlijk sneller laden, meestal tot 11 kW en in sommige situaties zelfs 22 kW.

Voor thuisgebruik is 11 kW vaak het ideale uitgangspunt. Een lege accu laadt daarmee in veel minder tijd op dan via 1 fase. Toch betekent dat niet dat iedereen automatisch een 3 fase laadpaal nodig heeft.

De eerste vraag is daarom simpel: welke aansluiting heeft uw woning of bedrijfspand nu al? Veel bestaande woningen beschikken nog over een 1 fase aansluiting, terwijl nieuwere woningen en veel bedrijfspanden vaker op 3 fase zijn aangesloten. Heeft u nu 1 fase, dan kunt u niet zomaar volledig 3 fase laden zonder aanpassing van de netaansluiting en vaak ook de groepenkast.

Wanneer is een 1 fase laadpaal voldoende?

Een 1 fase laadpaal is vaak prima als u relatief weinig kilometers rijdt, uw auto veel stilstaat of u vooral 's nachts kunt laden.

Stel dat u overdag werkt, 's avonds thuiskomt en de auto vervolgens twaalf uur aan de laadpaal hangt. Dan is extreem snel laden thuis lang niet altijd nodig.

Voor plug-in hybrides is 1 fase vaak meer dan voldoende. Deze auto's hebben meestal een kleinere accu en zijn daardoor binnen enkele uren weer volledig geladen. Ook bij volledig elektrische auto's kan 1 fase goed werken, zolang uw dagelijkse verbruik beperkt is en u niet steeds met een bijna lege accu thuiskomt.

Daarnaast speelt budget een rol. Een 1 fase oplossing kan goedkoper uitpakken als uw bestaande installatie daarvoor geschikt is en er geen verzwaring nodig is. Dat scheelt niet alleen installatiewerk, maar mogelijk ook kosten bij de netbeheerder.

Toch zit daar meteen de nuance. Goedkoper bij aanschaf is niet altijd voordeliger op langere termijn. Als u over enkele jaren overstapt naar een volledig elektrische auto met een grotere accu of als er een tweede elektrische auto bijkomt, kan die keuze alsnog een aanpassing achteraf opleveren.

Wanneer is een 3 fase laadpaal de betere keuze?

Een 3 fase laadpaal past beter als u sneller wilt laden, meer kilometers maakt of vooruit wilt denken.

Zeker bij volledig elektrische auto's met grotere accupakketten wordt het verschil in gebruiksgemak snel merkbaar. Waar 1 fase laden soms betekent dat de auto een groot deel van de nacht nodig heeft, kan 3 fase laden die tijd aanzienlijk verkorten.

Ook huishoudens met twee elektrische auto's hebben vaak meer aan 3 fase. Niet omdat beide auto's altijd tegelijk op vol vermogen moeten laden, maar omdat u meer speelruimte heeft. In combinatie met slim energiemanagement en load balancing is dat vaak een veel prettigere oplossing dan steeds puzzelen met het beschikbare vermogen.

Zakelijk is 3 fase nog vaker de logische keuze. Bij kantoren, bedrijfsruimtes, wagenparken of laadpleinen wilt u meestal meer vermogen beschikbaar hebben en voorbereid zijn op toekomstige uitbreiding.

De auto bepaalt mee

Een punt dat vaak wordt vergeten: niet alleen de laadpaal, maar ook de auto zelf bepaalt hoe snel er geladen kan worden.

Niet iedere elektrische auto kan op 3 fase AC laden. Sommige modellen laden uitsluitend op 1 fase, ook al hangt er een 3 fase laadpaal aan de muur.

Dat betekent niet dat een 3 fase laadpaal dan zinloos is. Het kan alsnog verstandig zijn als u later een andere auto verwacht of als meerdere gebruikers van dezelfde laadpaal gebruikmaken. Maar voor de situatie van nu is het belangrijk om eerlijk te kijken naar wat uw auto daadwerkelijk ondersteunt.

Daarom begint goed advies niet bij de laadpaal alleen, maar bij de combinatie van auto, aansluiting en gebruik.

Wat betekent dit voor uw groepenkast?

Bij de keuze tussen een 1 fase of 3 fase laadpaal moet de groepenkast altijd worden meegenomen. Een laadpaal is geen los apparaat dat u er even bij hangt.

De groepenkast moet geschikt zijn voor de extra belasting, veilig zijn opgebouwd en voldoen aan de geldende normen.

In sommige woningen is een extra groep voldoende. In andere situaties is een uitbreiding van de groepenkast nodig of zelfs een complete vervanging als de bestaande installatie verouderd is. Bij een overstap naar 3 fase komt daar vaak ook de vraag bij of de netaansluiting verzwaard moet worden.

Dat klinkt ingrijpend, maar in de praktijk is het vooral een kwestie van vooraf goed inventariseren. Dan weet u waar u aan toe bent en voorkomt u verrassingen achteraf.

Slim laden maakt het verschil

Welke keuze u ook maakt, slim laden is bijna altijd verstandig.

Vooral bij woningen waar ook een warmtepomp, inductiekookplaat, zonnepanelen of airco aanwezig zijn, wilt u voorkomen dat alles tegelijk maximaal stroom vraagt.

Met load balancing houdt de laadpaal rekening met het actuele verbruik in huis of bedrijfspand. Zo laadt de auto op de momenten dat er ruimte is, zonder dat de hoofdzekering onnodig wordt belast.

Dat is niet alleen veiliger, maar vaak ook de reden waarom een bepaalde laadoplossing überhaupt goed toepasbaar wordt.

Niet alleen naar vandaag kijken

De beste keuze is lang niet altijd de goedkoopste of de snelste, maar de oplossing die past bij uw situatie van nu én bij wat eraan komt.

Als u nog jaren met dezelfde plug-in hybride rijdt en thuis rustig kunt laden, dan kan 1 fase een prima oplossing zijn. Heeft u een volledig elektrische auto, rijdt u veel of verwacht u uitbreiding in huis of bedrijf, dan is 3 fase vaak verstandiger.

In bestaande woningen in plaatsen als Mijdrecht, Wilnis en Vinkeveen zien we regelmatig dat de basisinstallatie prima is, maar nog niet is ingericht op modern elektrisch verbruik. Dan is een laadpaal direct een goed moment om de rest van de elektrische installatie mee te nemen.

1 fase of 3 fase laadpaal: wat is meestal verstandig?

Er is geen standaardantwoord dat voor iedereen klopt.

Een 1 fase laadpaal is geschikt als uw aansluiting beperkt is, uw auto of laadbehoefte dat toelaat en u zonder haast kunt laden.

Een 3 fase laadpaal is meestal slimmer als u sneller wilt laden, voorbereid wilt zijn op een volgende elektrische auto of uw woning of bedrijfspand al een zwaardere aansluiting heeft.

Twijfelt u? Kijk dan niet alleen naar folders of maximale vermogens. De praktijk zit in uw groepenkast, uw auto en uw dagelijkse gebruik. Daar zit het verschil tussen een laadpaal die op papier goed lijkt en een laadoplossing die in de praktijk echt prettig werkt.

Bij Donck Elektrotechniek merken we dagelijks dat klanten vooral behoefte hebben aan eerlijk advies zonder technische omwegen. Niet groter dan nodig, maar ook niet kleiner dan verstandig.

Een laadpaal hoort uw dagelijks gebruik makkelijker te maken. Als de installatie klopt, merkt u dat vanzelf.